DOĞAL SİKLUSTA TÜP BEBEK (IVF) TEDAVİSİ

Manchester'da 1978 yılında gerçekleştirilen ilk başarılı tüp bebek (in vitro fertilizasyon) denemesi, doğal döngü yöntemiyle yapılmıştır. Takip eden yıllarda yumurtalıkları uyarmak için ilaç kullanımı durumu büyük ölçüde değiştirmiş olsa da, son yıllarda doğal döngü yöntemi, ilaç kullanımına alternatif bir seçenek olarak giderek daha fazla tercih edilmektedir.

Doğal döngü, klasik tüp bebek uygulamasında olduğu gibi yumurtalıkları uyarmak ve çok sayıda yumurta elde etmek amacıyla ilaç verilmeyen yöntemdir. Bunun yerine, kadının döngü süresince kendiliğinden fizyolojik olarak oluşturduğu folikül takip edilir.

Takip, vajinal ultrasonografi ve kanda hormon ölçümü ile yapılır. Folikül yeterince büyüdüğünde, yaklaşık 16-17 milimetreye ulaştığında, olgunlaşmasının tamamlanması için bir gonadotropin enjeksiyonu (Pregnyl, Ovitrelle) uygulanır ve 36-38 saat sonra yumurta toplama işlemi gerçekleştirilir. Yumurtanın toplanması ve döllenmesinin ardından oluşan embriyo, yumurta toplama işleminden 2-3 gün sonra klasik embriyo transferi yöntemiyle rahme yerleştirilir.

Doğal döngünün avantajı, yumurtalıkların uyarılması için ilaç verilmemesidir. Tüp bebek uygulamasında ilaçlar 25 yıldır kullanılmakta olup sağlık üzerinde olumsuz etkilerle ilişkilendirilmemektedir; ancak birçok kadın enjekte edilen hormonları kullanma konusunda tereddüt etmektedir. Doğal döngü yönteminde uyarım aşaması atlanır ve kullanılan tek ilaçlar, yumurta toplama işleminden sonra verilen, embriyonun rahme tutunma olasılığını artırmayı ve gebelik elde etmeyi amaçlayan enjekte edilmeyen ilaçlardır.

Ayrıca, klasik tüp bebek uygulamasının temel komplikasyonları olan Over Hiperstimülasyon Sendromu ve Çoğul Gebelik önlenmiş olur.

Bu yöntem, çeşitli tıbbi nedenlerle ilaç kullanamayan veya ilaçlara zayıf yanıt veren (Poor responders) kadınlarda kullanılmaktadır. Ayrıca, kalitesiz embriyolarla birden fazla başarısız deneme yaşamış kadınlarda da kullanılabilir.

Doğal döngünün dezavantajı, yöntemin başarı oranlarının ilaç kullanılan klasik tüp bebek uygulamasına kıyasla belirgin şekilde daha düşük olmasıdır. Yumurta toplama sırasında bir yumurtanın bulunması, döllenmesi ve laboratuvarda iyi kalitede bir embriyoya dönüşmesi olasılığı yaklaşık %50-60'tır. İyi kalitede bir embriyonun transferinin yapılmasının ardından gebelik olasılığı, her zaman kadının yaşına bağlı olarak, %35'e kadar ulaşabilir.

Özetle, doğal döngü yöntemi, yumurtalıklarının uyarılması için ilaç kullanmak istemeyen veya ilaçlara yanıtı zayıf olan kadınlarda oldukça iyi başarı oranlarıyla kullanılabilir.