DÜŞÜK YUMURTALIK REZERVİ: NASIL ELE ALINIR?

Hamile kalmaya çalıştığınız hâlde bunun gerçekleşmemesi durumunda hissettiğiniz hayal kırıklığı son derece yıpratıcı, hatta bunaltıcı olabilir. Neler olduğundan emin değilsiniz, ancak gebe kalamamanızın bir nedeni olması gerektiğini biliyorsunuz. Sonuç alamadan bir yıldır (35 yaşın üzerindeyseniz altı aydır) aktif olarak hamile kalmaya çalışıyorsanız, bir üreme sağlığı uzmanına başvurmanın ve hamile kalamamanızın nedenini öğrenmenin zamanı gelmiştir.

Infertilitenin pek çok farklı nedeni vardır ve konulan tanı, gerekli tedavinin türünü belirler. Bazı kadınlar düşük over rezervi veya azalmış over rezervi olarak adlandırılan bir durumla karşı karşıyadır. Bu durum, yumurtalıklarınızın çok az sayıda yumurta veya döllenme için uygun olmayan yumurta üretmesi hâlinde ortaya çıkar. Bu durum, sağlıklı bir gebelik şansınızı önemli ölçüde etkiler.

Düşük over rezervi nedir?

Bir kadın, sahip olacağı tüm yumurtalarla (yaklaşık bir milyon!) doğar ve ergenlik dönemine gelindiğinde bu rezerv yaklaşık 300.000 yumurtadır. Üreme çağları boyunca kadınlar yaklaşık 300 ila 400 yumurta ovüle eder. Kadınlar yaşlandıkça, döllenmeye uygun yumurta rezervi azalmaya başlar. Menopoza yaklaştıkça gebe kalmanın zorlaşmasının nedeni budur. Doğurganlık tedavisi arayan kadınların %20-50'sine düşük yumurta rezervi tanısı konulmaktadır. Yaşlanma sahip olduğunuz yumurta sayısını azaltır, ancak yumurta rezervini ve doğurganlığınızı etkileyen başka faktörler de vardır. Bunlar şunlardır:

• Endometriyozis
• Kemoterapi
• Radyoterapi
• Fallop tüplerinin hastalığı
• Daha önce geçirilmiş over ameliyatı
• Pelvik enfeksiyon
• Otoimmün bozukluk
• Erken menopoz
• Bazı genetik anormallikler
• Sigara kullanımı
• Kabakulak
• Nedeni açıklanamayan azalmış over rezervi

Düşük over rezervinin belirtileri

Genellikle düşük yumurta rezervinizin olabileceğine dair ilk işaret, gebe kalamamaktır. Bununla birlikte, bazı durumlarda biraz belirsiz olan başka belirtiler de bulunabilir, örneğin:

• Amenore (gebelikten kaynaklanmayan, bir veya daha fazla adet döneminin görülmemesi)
• Adet döngüleri (21 günden kısa)
• Yoğun adet kanaması
• Düşük

Bu belirtilerden herhangi birini yaşıyorsanız ve 12 ay boyunca korunmasız ilişkiye rağmen (35 yaşın üzerinde altı ay) gebe kalamadıysanız, bir üreme uzmanına başvurmanız önemlidir.

Bu durum nasıl teşhis edilir?

Yukarıdaki belirtilerden herhangi birine sahipseniz ve bunlara yaşınız, yaşam tarzınız ve altı ila 12 aylık çabaya rağmen gebe kalamamanız eşlik ediyorsa, doktorunuz düşük over rezervinden şüphelenebilir. Düşük over rezervini teşhis etmenin birkaç farklı yolu vardır. Adet döngünüzün üçüncü günü veya yaklaşık üçüncü günü, doktorunuz hormon düzeylerinizi, özellikle folikül uyarıcı hormon (FSH)/östradiol ve anti-Müllerian hormon (AMH) düzeylerini ölçmek için kan alır. Bu hormonlar normal ve sağlıklı bir yumurtlama için gereklidir. FSH düzeyi normalden yüksek ve AMH düzeyi normalden düşük olanların düşük yumurta rezervine sahip olma olasılığı oldukça yüksektir. AMH, vücuttaki yumurta sayısını yansıtır. Doktorunuz kesin bir tanı koymadan önce bu hormon düzeylerini, görülebilen folikül sayısını değerlendirmek için yapılan transvajinal ultrasonla birlikte değerlendirir.

Düşük yumurta rezervi için tedavi

Doktorunuz düşük yumurta rezervine sahip olduğunuzu tespit ederse umutsuzluğa kapılmanıza gerek yoktur. Yumurta rezervinizin düzeyine bağlı olarak mevcut tedavi seçenekleri bulunmaktadır.

Sınırda azalmış yumurta rezervine sahip kişilerde konvansiyonel tüp bebek tedavisi en yüksek başarıyı sağlar. Zayıf yanıt nedeniyle birden fazla başarısız tüp bebek tedavisi geçirmiş olanlar veya çok düşük yumurta rezervine sahip kadınlar mini-IVF protokolünden yararlanabilir.

Çok düşük yumurta rezervine sahip olanlar, tüp bebek yöntemiyle yumurta donasyonu için çok uygun adaylardır. Donör yumurtaları sağlıklıdır ve genellikle daha genç bir kadından alınır. Donörler taramadan geçirilir ve hem donör hem de alıcı anonim kalır. Bazı kişiler ise yakın bir arkadaşlarından veya aile üyelerinden alınan sağlıklı donör yumurtalarını kullanır. Sağlıklı donör yumurtası kullanma seçeneği, düşük yumurta rezervine sahip olanlar için tüp bebek tedavisinin başarısını artırır.

Neler yapabilirsiniz

Düşük yumurta rezervi konusunda endişe duyanlar için yapabileceğiniz en iyi şey, mümkün olduğunca sağlıklı olmanızı sağlamaktır. Sigarayı bırakın; alkolden ve diğer sağlıksız maddelerden kaçının. Dengeli beslenin ve sağlıklı bir kiloyu koruyun. Doktorunuzun onayladığı bir egzersiz türünü yaptığınızdan ve doktorunuzun onayladığı takviyeleri aldığınızdan emin olun.

Düşük over rezervi tanısı tek başına stres verici olsa da, stresinizle başa çıkmak için sağlıklı yollar bulun. Doğada vakit geçirin, meditasyon yapın, yoga derslerine katılın ve tanınızı uzman bir terapistle görüşmeyi düşünün.

“Dr. Alexandros Traianos” Üreme Tıbbı Merkezi olarak, infertilite ile ilişkili kaygıyı anlıyoruz ve bu son derece kişisel durumda yanıtlar bulmanız için size yardımcı olmak üzere buradayız. Son teknoloji olanaklarla ve Üreme Tıbbı alanında uzmanlaşmış deneyimli bir bilim insanı ekibiyle Merkezimiz, ailenizi büyütmenize yardımcı olmaya hazırdır.